Women's march with banner reading 'Women's rights are human rights'

Walczymy o spójną i ambitną strategię na rzecz równouprawnienia płci, zwalczając utrzymujące się wciąż nierówności przy pomocy całościowego podejścia i broniąc praw kobiet w UE. Samo zwiększenie świadomości nie wystarczy; równość musi znajdować się w centrum wszystkich europejskich polityk i wszystkich działań Komisji.

Kluczowe dla nas kwestie obejmują zlikwidowanie różnic w wynagrodzeniach i wysokości emerytur ze względu na płeć, obronę zdrowia i praw seksualnych i reprodukcyjnych kobiet, zwiększenie obecności kobiet w zarządach i na najwyższych stanowiskach decyzyjnych, wdrożenie dyrektywy w sprawie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym, walkę z handlem ludźmi oraz wykorzystywaniem seksualnym i wyzyskiem w pracy, a także zwalczanie przemocy wobec kobiet i przemocy uwarunkowanej płcią.

 

Prawa kobiet a pandemia Covid-19

Od początku pandemii Grupa S&D wzywała do proaktywnej, uwzględniającej kwestie płci, reakcji na kryzys i jego następstwa. Wzrosła liczba przypadków przemocy domowej i przemocy ze względu na płeć, zaatakowane zostały zdrowie i prawa seksualne i reprodukcyjne, a doświadczenia z poprzednich kryzysów wskazują na to, że w perspektywie długoterminowej sytuacja finansowa kobiet ulegnie pogorszeniu w nieproporcjonalnie duży sposób. Oczekiwano, że wskaźnik ubóstwa kobiet spadnie w latach 2019 - 2021 o 2,7%, ale prognozy UN Women i UNDP wskazują obecnie na jego wzrost o 9,1% w wyniku pandemii i jej skutków.

Kobiety znajdują się na pierwszej linii frontu walki z pandemią Covid-19, ponieważ są w nieproporcjonalnie duży sposób reprezentowane w zawodach o wysokim ryzyku zarażenia w szpitalach, sklepach, szkołach i domach opieki oraz w sektorach, w których wskaźnik utraty miejsc pracy jest wysoki. Wiele z nich cierpi również z powodu pogłębiania się przepaści cyfrowej ze względu na płeć oraz różnic między płciami w kwestii bezpłatnej opieki. Jednocześnie kobiety w tych sektorach rzadko biorą udział w procesach decyzyjnych ze względu na „szklane sufity”, istniejące w naszych społeczeństwach.

Nie możemy pozwolić na to, aby obecna pandemia przerodziła się w kryzys w dziedzinie równości płci. Nieproporcjonalnie duży wpływ na kobiety wymaga przyjęcia postępowego podejścia, uwzględniającego aspekt płci, zarówno w kwestii natychmiastowych, jak i długoterminowych działań, na szczeblu krajowym i unijnym. Ponownie wzywamy Komisję i państwa członkowskie do umieszczenia równości płci i praw kobiet w centrum planów odbudowy i odporności, związanych z walką ze skutkami epidemii Covid-19. Jeśli chcemy naprawić gospodarcze i społeczne szkody, wyrządzone przez ten kryzys, niezwykle ważne jest, abyśmy zwiększyli udział kobiet w rynku pracy i wzmocnili powiązania między polityką dotyczącą zmian klimatycznych, polityką cyfrową i równouprawnieniem płci.

Więcej szczegółowych informacji można znaleźć w naszym stanowisku Postępowe, uwzględniające aspekt płci, podejście do kryzysu związanego z pandemią Covid-19.

Przemoc wobec kobiet

W Europie każdego dnia zabijanych jest siedem kobiet, a co trzecia kobieta co najmniej raz w swoim życiu była napastowana fizycznie i/lub seksualnie. Kobiety stanowią również zdecydowaną większość wśród ofiar handlu ludźmi, a w szczególności wśród ofiar wykorzystywania seksualnego i prostytucji.

Podczas gdy dyrektywa w sprawie zwalczania handlu ludźmi z 2011 roku określa konkretne działania, mające na celu walkę z tą formą przemocy, Komisja Europejska nadal ignoruje apel Parlamentu Europejskiego o aktualizację tej dyrektywy w celu lepszej ochrony kobiet przed przemocą. Ponadto zaledwie 21 krajów UE ratyfikowało konwencję stambulską w sprawie zwalczania przemocy wobec kobiet.

Przemoc wobec kobiet jest jedną z głównych przeszkód na drodze do zapewnienia rzeczywistej równości kobiet i mężczyzn. Grupa S&D w dalszym ciągu apeluje do Komisji o przedstawienie dyrektywy mającej na celu zwalczanie przemocy uwarunkowanej płcią oraz wzywa wszystkie państwa członkowskie do podpisania i ratyfikowania konwencji stambulskiej. Wzywamy również Radę do pilnego zakończenia ratyfikacji konwencji stambulskiej przez UE. Wzywamy także Komisję do przedłożenia wniosku w sprawie dołączenia przemocy uwarunkowanej płcią do listy przestępstw w UE.

Równe płace i różnice w poziomie emerytur

60% wszystkich absolwentów uczelni wyższych to kobiety. Jednak kobiety w UE zarabiają przeciętnie o 14,8% mniej od mężczyzn, tak więc w praktyce kobiety pracują dwa miesiące w roku bez żadnego wynagrodzenia. W dłuższej perspektywie niższe wynagrodzenia prowadzą do niższych emerytur, co może prowadzić do zwiększonego ryzyka ubóstwa. Różnica w poziomie emerytur kobiet i mężczyzn wynosi około 36%.

Dyrektywa, określająca zasadę równych płac i równego traktowania w pracy mężczyzn i kobiet, została przyjęta w 1975 roku i jest regularnie aktualizowana, ale bez radykalnych zmian w obecnej sytuacji równa płaca nie stanie się rzeczywistością przed rokiem 2084.

Grupa S&D pragnie podjęcia natychmiastowych działań na rzecz przyjęcia nowej, zaktualizowanej dyrektywy w sprawie równej płacy, która będzie mogła skutecznie zmniejszać różnicę w wynagrodzeniach kobiet i mężczyzn o 2% rocznie i zawierać będzie konkretne sankcje dla krajów UE, które nie wprowadzą jej w życie. Komisja Europejska musi podjąć wiążące środki, aby ostatecznie zlikwidować nierówności płacowe w Europie. Od dawna zapowiadana dyrektywa w sprawie przejrzystości wynagrodzeń byłaby ważnym krokiem w tym kierunku. Nie można już dłużej z nią zwlekać!

Ubóstwo

Celem UE na rok 2020 jest wskaźnik zatrudnienia na poziomie 75% dla wszystkich, ale obecny poziom zatrudnienia kobiet wynosi zaledwie 67,4%, co stanowi lukę na poziomie 7,6%. Według OECD (Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju), rośnie liczba kobiet podejmujących nieformalne lub nieodpłatne zatrudnienie. Niepokojący jest również fakt, że środki oszczędnościowe dotknęły kobiety w większym stopniu niż mężczyzn. Cięcia budżetowe miały największy wpływ na sektor publiczny, w którym pracuje wiele kobiet; około 80% „ubogich pracujących” to kobiety, a ponad jedna trzecia starszych kobiet w Unii Europejskiej nie otrzymuje emerytury w żadnej formie. Rośnie „feminizacja ubóstwa”: kobiety są w większym stopniu zagrożone ubóstwem niż mężczyźni.

Niskopłatne i niepewne miejsca pracy muszą zostać zastąpione przez zrównoważone miejsca pracy. Podejmujemy w dalszym ciągu działania zmierzające w tym kierunku, wzywając do położenia kresu nieproduktywnym działaniom oszczędnościowym, a także do włączenia celów w zakresie równości kobiet i mężczyzn do strategii UE 2020 oraz do cyklu gospodarczego europejskiego semestru.

Urlopy macierzyńskie, ojcowskie i rodzicielskie

Od początku kryzysu gospodarczego w Europie spada wskaźnik urodzeń. Wynika to częściowo z faktu, że kobietom i mężczyznom nie zawsze przysługują odpowiednie urlopy macierzyńskie, ojcowskie i rodzicielskie.

Obecna dyrektywa w sprawie urlopu macierzyńskiego pozwala na urlop w wymiarze 14 tygodni, a systemy płatności są różne w całej Europie. W kwietniu 2019 roku przyjęta została wreszcie dyrektywa w sprawie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym. Grupa S&D od wielu lat walczyła o przyjęcie tego rodzaju prawnie wiążącego instrumentu. Dlatego też przyjęliśmy z zadowoleniem wprowadzenie urlopu ojcowskiego w wymiarze dziesięciu dni roboczych, czteromiesięcznego urlopu rodzicielskiego i pięciodniowego urlopu opiekuńczy dla pracowników zapewniających osobistą opiekę lub wsparcie swojemu krewnemu. Osiągnięciem, na które Grupa S&D długo i ciężko pracowała, było również poszerzenie prawa do żądania elastycznych warunków pracy ze strony opiekunów i pracujących rodziców.

Będziemy nalegać na to, aby Komisja podeszła w odpowiedzialny sposób do kwestii monitorowania wdrażania dyrektywy, tak aby wszyscy pracujący rodzice i osoby opiekujące się krewnymi w Europie mieli zapewnioną lepszą ochronę. Dzieci są przyszłością UE. Chociaż przyjęcie niniejszej dyrektywy jest z pewnością krokiem naprzód, musimy zrobić o wiele więcej. Dlatego też Grupa S&D wzywa do rzeczywistej poprawy w kwestii dostępnej, niedrogiej i wysokiej jakości opieki nad dziećmi w celu osiągnięcia celów barcelońskich, tak, aby zarówno kobiety, jak i mężczyźni byli w stanie pogodzić pracę z życiem rodzinnym.

Moje ciało, moje prawa

Zdrowie i prawa seksualne i reprodukcyjne są dla nas kluczowymi priorytetami. Obejmują one edukację seksualną, unikanie niechcianych ciąż, dostęp do bezpiecznej aborcji, leczenie chorób przenoszonych drogą płciową oraz przeciwdziałanie przemocy seksualnej.

Obecnie dwa państwa członkowskie UE nadal uznają aborcję za przestępstwo, tymczasem opieka zdrowotna w okresie przed i po urodzeniu dziecka silnie ucierpiała w wyniku kryzysu. Dziś wiele kobiet w Europie nie ma dostępu do antykoncepcji i bezpiecznej aborcji, co ogranicza ich prawa do wyboru w kwestiach seksualnych i reprodukcyjnych.

W 2015 roku nasi eurodeputowani podpisali deklarację „All of us” na rzecz praw aborcyjnych.

Prawa kobiet do podejmowania decyzji dotyczących własnego ciała mają fundamentalne znaczenie i powinny zostać zawarte w Karcie praw podstawowych. Grupa S&D pragnie również wprowadzenia silnego i spójnego rozdziału na temat zdrowia oraz praw seksualnych i reprodukcyjnych do unijnej strategii w zakresie zdrowia publicznego.

Udział kobiet w procesach decyzyjnych

Kobiety nadal stanowią bardzo niewielką część pochodzących z wyborów przedstawicieli w parlamentach krajowych: od 9% do 43% w poszczególnych krajach UE. W Parlamencie Europejskim kobiety stanowią obecnie tylko 39%, co oznacza bardzo mały wzrost w stosunku do wyborów z 2014 roku. Jednak nasza Grupa niemal osiągnęła równowagę płci; kobiety stanowią 44% eurodeputowanych i większość wśród członków zespołu kierownictwa Grupy; nadal jednak pozostaje wiele do zrobienia, aby promować równość płci w życiu politycznym.

Udział kobiet w zarządach przedsiębiorstw jest jeszcze skromniejszy. Kobiety stanowią przeciętnie zaledwie 20% członków zarządów przedsiębiorstw, podczas gdy w Norwegii udało się osiągnąć 40% poprzez wprowadzenie obowiązkowych kwot dla kobiet.

Kwoty stały się niezbędne dla osiągnięcia równości płci. Grupa S&D apeluje do państw członkowskich o podjęcie wreszcie działań i przyjęcie tzw. dyrektywy dotyczącej udziału kobiet w zarządach, która wprowadza otwartą i przejrzystą procedurę, aby zapewnić, by co najmniej 40% wśród osób zasiadających w zarządach niewykonawczych spółek UE stanowiły kobiety. Komisja Europejska przedstawiła wniosek w tej sprawie jeszcze w 2012 roku, a Parlament Europejski zajął stanowisko w tej kwestii w następnym roku i od tego czasu jest on blokowany przez mniejszość państw członkowskich w Radzie.

Włączenie społeczne

W 1995 roku społeczność międzynarodowa przyjęła Pekińską Platformę Działania, identyfikującą 12 krytycznych obszarów dla wspierania równości płci. W roku 2020 minęła 25. rocznica Platformy Pekińskiej, a tymczasem kobiety nadal cierpią z powodu przemocy, ubóstwa, dyskryminacji i wykluczenia społecznego bardziej niż mężczyźni i nie są w stanie w pełni korzystać ze swoich praw seksualnych i reprodukcyjnych.

Równouprawnienia płci nie będzie można osiągnąć dopóty, dopóki kraje UE nie wprowadzą w życie skutecznych strategii w zakresie wspierania równości płci; Grupa S&D kładzie nacisk na to, by wszystkie kraje musiały w pełni zastosować się do zobowiązań, przyjętych w Pekinie.

Milenijne Cele Rozwoju ONZ (MCR) zakładały wprowadzenie równego dostępu dla dziewcząt i chłopców na wszystkich poziomach edukacji do 2015 roku. Cel ten osiągnięto głównie na poziomie edukacji podstawowej, ale na wyższych poziomach dziewczęta nadal napotykają na większe bariery niż chłopcy. Cele w zakresie zrównoważonego rozwoju wyznaczyły nowe cele dotyczące równości płci, które mają zostać osiągnięte do roku 2030. Niezbędne jest wzmocnienie pozycji dziewcząt i kobiet na całym świecie poprzez edukację; dlatego też Grupa S&D wzywa UE do wspierania wszystkich krajów rozwijających się w kwestii osiągnięcia przez nie tych celów.

Kobiety - uchodźcy

W 2018 roku około 115.000 osób pokonało Morze Śródziemne.

Kobiety i dzieci stanowiły około 35% uchodźców.

Musimy zwrócić uwagę na wyjątkowo trudną sytuację kobiet ubiegających się o azyl i uchodźczyń w Unii Europejskiej. Uciekają one przed prześladowaniami w swoich krajach, aby podjąć niebezpieczną podróż i dotrzeć do bezpiecznego miejsca. Po przybyciu do ośrodków dla uchodźców, kobiety te, narażone na niebezpieczeństwo, które mogą być ofiarami przemocy seksualnej, handlu ludźmi lub innych przestępstw z użyciem przemocy, napotykają na dodatkowe bariery, dodatkowo pogarszające ich i tak już trudną sytuację. Nasza Grupa apeluje o to, by procedury azylowe uwzględniały aspekty płci z zastosowaniem szeregu środków w celu zapewnienia, aby potrzeby kobiet były brane pod uwagę w trakcie całego procesu azylowego. Środki te obejmują m. in.: szkolenia dla personelu dotyczące perspektywy płci, w tym kompleksowe szkolenia na temat przemocy seksualnej, handlu ludźmi oraz okaleczania żeńskich narządów płciowych (FGM); oddzielne miejsca do spania i urządzenia sanitarne; prawo do żądania ankieterów i tłumaczy płci żeńskiej; dostęp do usług zdrowotnych uwzględniających aspekt płci, w tym do opieki prenatalnej i poporodowej; zapewnienie opieki nad dziećmi w czasie badań przesiewowych i wywiadów z osobami ubiegającymi się o azyl oraz prawo kobiet do składania wniosków o udzielenie azylu niezależnie od ich małżonków jako klucz do wzmocnienia pozycji kobiet. Apelujemy również o zaprzestanie zatrzymywania dzieci i kobiet w ciąży ubiegających się o azyl.

Przemoc na tle płciowym, taka jak gwałt, przemoc seksualna, okaleczanie żeńskich narządów płciowych lub przymusowe małżeństwa, powinna być uzasadnionym powodem ubiegania się o azyl w UE. Jeśli chodzi o integrację uchodźców, nasza Grupa domaga się dla nich: ułatwień na rynku pracy; dostępu do zajęć językowych i edukacji; dostępu do opieki nad dziećmi oraz łączenia rodzin i uznawania kwalifikacji uzyskanych za granicą.

 

Kampania przeciwko seksistowskim reklamom

Media i reklama mają duży wpływ na naszą świadomość i postawy. Wiele badań wykazało, że w dzisiejszych reklamach przeważają seksizm i negatywne stereotypy kobiet, które przyczyniają się do usprawiedliwiania i utrwalania nierówności pomiędzy płciami. Socjaliści i Demokraci od dawna zwalczają seksistowskie reklamy, które są sprzeczne z naszymi zasadami dotyczącymi równości płci. Inicjatywa walki z „seksizmem w reklamie” została zainicjowana z okazji Międzynarodowego Dnia Kobiet w 2018 roku.

Grupa S&D w ścisłej współpracy z Grupą PES w Komitecie Regionów opracowała Kartę zobowiązania do walki z seksistowskimi reklamami, tak aby lokalni przedstawiciele, tacy jak burmistrzowie i rady, mogli przyłączyć się do tej platformy i pomóc w walce z tą formą dyskryminacji.

Videos

Następny film na liście odtwarzania

Press releases

Komunikat prasowy
Nie dla zagranicznego finansowania organizacji walczących o zakaz aborcji w Europie!
Komunikat prasowy
Budżet UE na rok 2022 będzie miał silne, postępowe jądro, koncentrujące się na kwestiach społecznych i ekologicznych
Komunikat prasowy
Grupa S&D zbulwersowana decyzją tureckiego rządu o wypowiedzeniu Konwencji Stambulskiej

Events

Wydarzenie
Covid-19: Overcoming New Challenges to Gender Equality - Sixth Progressive Youth Forum - 4 & 5 March 2021

Related publications

Publication
The milestones in our fight against anti-gypsyism
Position paper
Odblokujmy „dyrektywę o urlopie macierzyńskim”! Albo dlaczego ten tekst nie jest przestarzały

Powiązane dokumenty

Sofagate is proof: women deserve a seat where it really matters, by Zita Gurmai and Maria Noichl on 18th May 2021
Kartę zobowiązania do walki z seksistowską reklamą